Tổng hợp tài nguyên nhập môn và cách xin bản dùng thử PixInsight
Khi mới tiếp xúc với khâu xử lý hậu kỳ ảnh thiên văn, hai câu hỏi hay gặp nhất là: làm sao có được phần mềm, và nên bắt đầu học từ những tài liệu nào. Bài này tổng hợp mấy tài nguyên nhập môn mà tôi hay giới thiệu cho người mới, đồng thời nói rõ cách xin bản dùng thử của PixInsight.
Làm sao dùng thử PixInsight
PixInsight là phần mềm trả phí theo hình thức mua đứt, nhưng nhà phát triển có cấp bản dùng thử miễn phí 45 ngày, quy trình xin như sau:
- Vào trang dùng thử chính thức https://pixinsight.com/trial/, điền biểu mẫu xin dùng thử trên trang đó.
- Gửi xong thì bình tĩnh chờ phía nhà phát triển xét duyệt “thủ công”. Bước này không cấp tự động, phải chờ.
- Sau khi được duyệt, nhà phát triển sẽ gửi cho người xin một email báo tài khoản dùng thử; đăng nhập vào địa chỉ web trong thư là tải được bản dùng thử.
- Tải về và cài đặt xong, nhập thông tin kích hoạt trong email là có thể bắt đầu 45 ngày dùng thử.
Có được quyền dùng thử rồi thì bạn có thể vừa thao tác vừa học cùng với tài liệu và video ở dưới đây.
Nền tảng của frame hiệu chỉnh: frame dark, frame flat, frame bias
Trước khi bắt đầu xếp chồng, nhất định phải hiểu cho rõ ý nghĩa và cách chụp của ba loại frame hiệu chỉnh — frame dark, frame flat và frame bias. Đây là nền móng của khâu tiền xử lý, không nắm chắc thì về sau mọi thứ đều lệch hết.
Có một người cùng sở thích đã tổng hợp một bộ bài viết tiếng Trung viết khá rõ ràng, chia thành hai phần, trình bày rất trọn vẹn ý nghĩa và cách chụp của ba loại frame hiệu chỉnh; những ai trước giờ chưa đọc thì rất đáng xem qua:
- Tìm hiểu sâu về tiền xử lý trong nhiếp ảnh thiên văn (phần 1): ý nghĩa và cách chụp frame dark, frame flat, frame bias https://oldmiow.blogspot.com/2021/01/blog-post_3.html
- Tìm hiểu sâu về tiền xử lý trong nhiếp ảnh thiên văn (phần 2) https://oldmiow.blogspot.com/2021/01/blog-post.html
Trình diễn trọn vẹn quy trình xử lý bằng PixInsight
Muốn nhanh chóng dựng được khái niệm tổng thể thì xem một lượt phần trình diễn trọn vẹn “từ tiền xử lý cho tới lúc ra ảnh” sẽ rất hữu ích. Một người cùng sở thích ở Hồng Kông đã làm trên kênh YouTube của mình một bộ video quy trình xử lý PI khá đơn giản, phạm vi tương đối đầy đủ, từ tiền xử lý một mạch tới thành phẩm, rất hợp cho người mới tham khảo:
- Trình diễn quy trình xử lý ảnh bằng PI 1A https://youtu.be/xhdu9wn7H3M
- Trình diễn quy trình xử lý ảnh bằng PI 1B https://youtu.be/o933ouT6VSE
Tài liệu tiếng Anh có cả hình lẫn chữ
Còn có một tài liệu PixInsight hợp với người mới; tuy viết bằng tiếng Anh nhưng có cả hình lẫn chữ, cứ theo hình mà xem thì chắc không khó hiểu:
Liên kết tài liệu: https://www.astrofolio.com/pixinsight-tutorials-book.pdf
Có một điểm cần nhắc riêng: ở trang 25, tài liệu này dùng công cụ Lasso của Photoshop để làm mặt nạ tinh vân — phần này thật ra làm ngay trong PixInsight cũng được, mà còn chính xác hơn so với việc khoanh chọn bằng tay bằng Lasso của PS. Tôi từng lấy ảnh chụp cùng một thiên thể để minh họa cách làm mặt nạ tinh vân trong PI, bạn có thể tham khảo video: https://youtu.be/c-gdotBXc7c
Nâng cao: nghe thẳng bài giảng của nhóm tác giả phần mềm
Để “dùng đơn giản” PixInsight thì thật ra không khó, nhưng nếu hoàn toàn chưa có chút nền tảng xử lý ảnh nào, tôi không khuyên bạn ngay từ đầu đã ôm sách gặm từ trang thứ nhất. Cách hay hơn là xem trước những video nhập môn mà nhóm tác giả Inside PixInsight chuẩn bị cho người mới dùng PI. Các video này dĩ nhiên là tiếng Anh, đòi hỏi khả năng nghe tiếng Anh cơ bản, nhưng nội dung là bài giảng gốc ở tầm chính thức, đáng để đầu tư thời gian.
Trên đây là tấm bản đồ nhập môn tôi dành cho người mới: trước hết lấy bản dùng thử, xây chắc nền tảng về frame hiệu chỉnh, xem một lượt phần trình diễn trọn vẹn cả quy trình, rồi kết hợp tài liệu và video mà đi sâu từng bước. Cứ từ từ, tích lũy dần rồi sẽ thành thạo.