本站提供正體中文版。切換到正體中文本站提供简体中文版。切换到简体中文This site is available in English.View in Englishこのサイトには日本語版があります。日本語で表示이 사이트는 한국어로도 제공됩니다.한국어로 보기Diese Website ist auch auf Deutsch verfügbar.Auf Deutsch ansehenEste sitio web también está disponible en español.Ver en españolQuesto sito è disponibile anche in italiano.Visualizza in italianoCe site est également disponible en français.Afficher en françaisEste site também está disponível em português.Ver em portuguêsЭтот сайт также доступен на русском языке.Смотреть на русскомयह वेबसाइट हिन्दी में भी उपलब्ध है।हिन्दी में देखेंهذا الموقع متاح أيضًا باللغة العربية.عرض بالعربيةSitus ini juga tersedia dalam bahasa Indonesia.Lihat dalam bahasa IndonesiaBu site Türkçe olarak da mevcut.Türkçe görüntüleTa strona jest dostępna także po polsku.Wyświetl po polskuTrang web này cũng có phiên bản tiếng Việt.Xem bằng tiếng Việtاین وب‌سایت به فارسی هم در دسترس است.مشاهده به فارسی

De gekartelde capaciteiten van LLM's: waarom AI het ene moment een genie en het volgende een dwaas is

AI2026.05

Een en dezelfde LLM kan enerzijds ordelijk honderdduizend regels code herstructureren en anderzijds een advies geven dat zo absurd is als “loop naar de wasstraat om uw auto te wassen”. Dit enorme verschil in capaciteiten is wat men de “gekartelde capaciteiten” (jaggedness) noemt.

Een gekartelde lijngrafiek die de verdeling van de capaciteiten van een LLM illustreert: links glijdt een robot soepel over de rails van reinforcement learning; rechts hakt een robot met een kapmes wild in het rond door een jungle

De sleutel ligt niet in moeilijk of makkelijk, maar in “of het geoefend is”

Het interessante is dat de sleutel niet ligt in “of mensen de zaak moeilijk of makkelijk vinden”, maar in de vraag of de taak al dan niet binnen de verdeling van de trainingsdata van het model valt.

Andrej Karpathy — oprichtend lid van OpenAI en voormalig AI-directeur bij Tesla — wijst op twee hoofdoorzaken:

  1. Verifieerbaarheid (verifiability): code heeft een duidelijk goed-of-foutsignaal — compileert het, slagen de tests? — waardoor het zich uitstekend leent om door reinforcement learning (RL) keer op keer getraind en versterkt te worden.
  2. Economische factoren: capaciteiten met commerciële waarde worden door de vooraanstaande laboratoria bij voorrang in de verdeling van de trainingsdata verpakt; het gezond verstand van het dagelijks leven daarentegen wordt vaak over het hoofd gezien.

Op de rails gaat het soepel; zodra het afwijkt, begint het wild in het rond te hakken

Het resultaat is dit: wanneer het model over de rails rijdt die reinforcement learning heeft gelegd, vliegt het snel en soepel voort; maar zodra het van de rails afwijkt, is het alsof iemand met een kapmes wild in het rond hakt in een jungle — aan de oppervlakte lijkt het alsof het de taak nauwgezet uitvoert, maar wat het in werkelijkheid doet is bovenmate absurd.

Daarom moet u, om een LLM werkelijk goed te benutten en het trappen op mijnen te vermijden, een “voldoende nauwkeurig” begripsmodel van zijn capaciteiten opbouwen: weten bij welke taken het op de rails blijft, en bij welke taken het in werkelijkheid al de jungle is binnengegaan.