หลักการทำงานของโหมดผสม และการทำงานแบบเลเยอร์ใน PixInsight

การผสมพิกเซล (Blending) เป็นเทคนิคหลักอย่างหนึ่งของการประมวลผลภาพถ่ายดาราศาสตร์ ไม่ว่าคุณจะใช้ Photoshop หรือ PixInsight การเข้าใจว่าโหมดผสมทำงานอย่างไร มักสำคัญกว่าการจำขั้นตอนปฏิบัติจำนวนมาก บทความนี้รวบรวมบันทึกของผมเกี่ยวกับโหมดผสม พร้อมทั้งวิธีใช้แนวคิดแบบเลเยอร์ใน PixInsight เพื่อให้ได้ผลลัพธ์คล้ายกัน

จุดแข็งของ Photoshop คือการผสม

สิ่งที่ Photoshop ถนัดที่สุดคือการ Blend ไปจนสุดทาง ผนวกกับเลเยอร์มาสก์ (Layer Mask) จำนวนนับไม่ถ้วนเพื่อควบคุมอย่างละเอียด โหมดผสมที่ใช้บ่อยในการประมวลผลภาพถ่ายดาราศาสตร์มีดังนี้:

1. Darken (มืดลง)
2. Multiply (คูณสี)
3. Screen (สกรีน)
4. Overlay (โอเวอร์เลย์)
5. Soft Light (แสงนวล)
6. Luminosity (ความสว่าง)

สูตรคณิตศาสตร์เบื้องหลังโหมดผสม

การจะใช้โหมดผสมได้ดีอย่างแท้จริง การเข้าใจสูตรคณิตศาสตร์เบื้องหลังแต่ละโหมดจะช่วยได้มาก แต่ละโหมดผสมแท้จริงแล้วสอดคล้องกับสูตรคำนวณพิกเซลหนึ่งสูตร เมื่อรู้สูตรก็สามารถคาดการณ์ได้ว่าเมื่อซ้อนภาพสองภาพเข้าด้วยกันจะเกิดอะไรขึ้น แทนที่จะลองผิดลองถูกตามความรู้สึกเพียงอย่างเดียว

RBA ผู้เขียนเว็บไซต์ deepskycolors ได้รวบรวมโหมดผสมทั้งหมดพร้อมสูตรที่สอดคล้องกันไว้เป็นตารางเดียวตั้งแต่หลายปีก่อน มีประโยชน์มาก แนะนำให้ผู้ที่สนใจศึกษาเชิงลึกลองหามาเปรียบเทียบดู

การทำงานแบบเลเยอร์ใน PixInsight

PixInsight ไม่มีพาเนลเลเยอร์แบบ Photoshop แต่ PixInsight สามารถมองแต่ละภาพที่แยกจากกันเป็น “เลเยอร์” ได้ การจะทำเลเยอร์ผสมแบบ Photoshop มีสองแนวทางหลัก:

• PixelMath: ทำสิ่งเดียวกับโหมดผสมได้ทุกประการ เพียงแต่ต้องเขียนสูตรเอง
• สคริปต์ Blend: โหมดในเมนูแทบจะเหมือนกับ Photoshop นอกจากนี้ยังมีโหมดที่ออกแบบมาเฉพาะสำหรับภาพถ่ายดาราศาสตร์เพิ่มเติม และยังทำ Screen Stretch ให้อัตโนมัติได้ด้วย

พูดตามตรง ความยืดหยุ่นในการทำงานของเลเยอร์ผสมใน PixInsight คงไม่ถึงหนึ่งในสิบของ Photoshop ด้วยซ้ำ แต่ที่น่ายินดีคือ ในชุมชนผู้ใช้มีสคริปต์ที่พรีวิวผลได้แบบเรียลไทม์ให้ใช้ ตัวอย่างเช่น สคริปต์ imageblend ของ Cosmic Photons ก็มอบความสามารถในการพรีวิวผลลัพธ์การผสมแบบเรียลไทม์ให้

ถ้าคุณคุ้นเคยกับการผสมเลเยอร์ใน Photoshop จะพบว่าการตั้งค่าของสคริปต์ imageblend เข้าใจง่ายมาก ข้อจำกัดที่ใหญ่ที่สุดของสคริปต์นี้คือปรับจำนวนภาพที่ผสมไม่ได้ตามใจชอบ (ขึ้นอยู่กับตัวเลือกที่สคริปต์กำหนดไว้ทั้งหมด เช่น สคริปต์นี้ประมวลผลได้ครั้งละสองภาพเท่านั้น) แต่สำหรับผู้ใช้ PixInsight การมีพรีวิวแบบเรียลไทม์ก็นับเป็นก้าวที่สะดวกมากแล้ว ลิงก์ดาวน์โหลดของสคริปต์หาได้จากเว็บไซต์ของผู้พัฒนาเดิม หลังเพิ่มเข้าฐานข้อมูลอัปเดตของ PixInsight ด้วยตนเองแล้ว เลือกอัปเดตก็ติดตั้งได้ทันที

การรวบรวมสูตรคณิตศาสตร์ของโหมดผสมแบบครบถ้วน สามารถดูได้ที่บทความ “Formulas for Photoshop blending modes” ของ Deep Sky Colors: https://www.deepskycolors.com/archivo/2010/04/21/formulas-for-Photoshop-blending-modes.html