Debayer: chọn thuật toán và các cảm biến đặc biệt
Tuy ngày càng nhiều người chơi chuyển sang camera đơn sắc (mono), phần lớn mọi người hẳn vẫn đang cầm trong tay camera màu (OSC). Sau khi camera màu chụp ra tệp gốc, do phía trước cảm biến có ma trận kính lọc màu (CFA) nên ảnh phải trải qua Debayer thì mới có màu sắc. Bài này bàn về việc chọn thuật toán Debayer, cùng những tình huống bạn sẽ gặp với vài loại cảm biến đặc biệt.
Chọn thế nào giữa ba thuật toán có sẵn
PixInsight có sẵn ba thuật toán Debayer. Tôi đã chạy thử lần lượt từng thuật toán trên ảnh chụp bằng bộ ZWO 2600MC + Askar ACL 200, kết quả như sau:

- VNG (mặc định): cho hiệu quả tốt nhất, nhưng ở một phần các cạnh sẽ xuất hiện hiện tượng giả (artifact).
- Bilinear: ít artifact hơn VNG, nhưng ảnh có vẻ trở nên mờ hơn.
- SuperPixel: kích thước ảnh cả chiều dài lẫn chiều rộng chỉ còn một nửa so với ban đầu, gần như không có artifact, nhưng nếu ảnh không phải là oversample thì rìa các sao sẽ biến thành từng ô vuông.
Kết luận: nếu không có nhu cầu gì đặc biệt, cứ dùng VNG mặc định là đủ; còn nếu muốn chất lượng tốt nhất, tôi khuyên bạn chuyển sang làm CFA Drizzle.
Kiến trúc đặc biệt: chế độ BIN1 của IMX294
Với một số cảm biến, Debayer không đơn giản như vậy. Lấy QHY 294C-P Pro và ZWO 294MC Pro làm ví dụ: cả hai máy đều dùng chip Sony IMX294 thuộc kiến trúc QBC, ở điều kiện thông thường sẽ tự động chạy chế độ BIN2, khi đó làm Debayer không khác gì camera CFA thông thường.

Vấn đề nảy sinh sau khi nhà sản xuất mở cho người dùng cập nhật firmware và driver, cho phép tự chọn chụp ở chế độ BIN1. Ma trận RRGG-RRGG-GGBB-GGBB của chế độ BIN1 gây trục trặc khi bạn làm Debayer trong PixInsight, không thể debayer đúng cách bằng cách thông thường.

Cách giải quyết là: trên diễn đàn PixInsight có một người chơi đã viết một script giúp Debayer đúng cách các tệp chụp ở chế độ BIN1. Ai đang dùng một trong hai camera màu này có thể tự lên diễn đàn lấy về.
