Tại sao ảnh LRGB của tôi không lên màu: cách dùng LRGBCombination cho đúng
Tôi tin rằng nhiều bạn đã chuyển từ máy ảnh màu (DSLR hoặc CMOS làm lạnh) sang camera đơn sắc (mono) và chụp kèm kính lọc LRGB đều gặp vấn đề kết hợp L với RGB ngay từ lúc đầu. Và nơi vấn đề này trục trặc nhiều nhất chính là màu sắc — màu không lên nổi, hoặc lên nhợt nhạt vô vị.
Nguyên nhân dẫn tới tình trạng này có rất nhiều. Trong bài viết này tôi giới hạn phạm vi ở trường hợp “dùng LRGBCombination trong PixInsight”: nghĩa là với cùng một L và cùng một RGB, khi kết hợp bằng LRGBCombination ở những trạng thái khác nhau lại nhận được kết quả khác nhau — qua đó giải thích cách dùng tốt nhất đối với process LRGBCombination.
Kết luận trước đã
LRGBCombination là process của trạng thái phi tuyến, và chỉ thích hợp để dùng trong trạng thái phi tuyến.
Nếu bạn chưa rõ trạng thái tuyến tính và phi tuyến là gì, hãy bổ sung trước phần kiến thức cơ bản liên quan rồi quay lại xem thí nghiệm dưới đây.
Thiết kế thí nghiệm
Để kiểm soát các biến, trong thí nghiệm lần này các tham số của LRGBCombination hoàn toàn giống nhau; ảnh L và ảnh RGB ở trạng thái tuyến tính cũng là những tệp hoàn toàn giống nhau, và ở trạng thái phi tuyến thì không hề điều chỉnh bất kỳ tham số nào liên quan đến độ bão hòa màu.
Về môi trường làm việc, tôi dùng màn hình EIZO CS2731, xem ở độ sáng 105 cd/m², gần đây đã hiệu chỉnh bằng máy đo màu i1 Display Pro, và toàn bộ thí nghiệm được hoàn thành trong PixInsight có bật quản lý màu.
Ảnh bên dưới gồm bốn ảnh, được đánh số lần lượt:

- Ảnh 1: cả L và RGB đều được kéo giãn bằng STF+HT, rồi kết hợp bằng LRGBCombination sau khi kéo giãn (trạng thái phi tuyến).
- Ảnh 2: L được kéo giãn bằng STF+HT, còn RGB được kéo giãn tổng hợp (arcsinh, masked, GHS, HT), rồi kết hợp bằng LRGBCombination sau khi kéo giãn (trạng thái phi tuyến).
- Ảnh 3: L và RGB được kết hợp trực tiếp bằng LRGBCombination ngay ở trạng thái tuyến tính, sau đó mới kéo giãn thành phi tuyến bằng STF+HT.
- Ảnh 4: dùng chế độ HSI của ChannelCombination, ở trạng thái tuyến tính thay kênh I của RGB bằng L chưa kéo giãn, sau đó mới kéo giãn thành phi tuyến bằng STF+HT.
(Chú thích thêm về các chữ viết tắt: STF = Screen Transfer Function, HT = Histogram Transformation.)
Kết quả thí nghiệm
- Màu rõ nhất (Ảnh 2): L và RGB được kéo giãn bằng những process khác nhau rồi mới kết hợp.
- Màu đứng thứ hai (Ảnh 1): L và RGB chỉ được kéo giãn bằng STF+HT rồi mới kết hợp.
- Màu rất nhạt (Ảnh 3): kết hợp L với RGB bằng LRGBCombination ở trạng thái tuyến tính rồi mới kéo giãn, chỉ lờ mờ nhận ra được màu quanh vùng lõi.
- Màu gần như biến mất (Ảnh 4): thay I bằng L chưa kéo giãn ở trạng thái tuyến tính rồi mới kéo giãn, ngay cả ở những vùng tối hơn màu vẫn không hiện lên, trông như một ảnh đơn sắc.
Giải thích
Tuy có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến màu của một ảnh LRGB, nhưng chỉ riêng mắt xích “process kết hợp L với RGB” cũng đã đủ khiến màu RGB mà bạn vất vả chụp được gần như không hiện lên. Vì vậy phải nhắc lại kết luận một lần nữa: LRGBCombination là process phi tuyến, chỉ thích hợp để dùng trong trạng thái phi tuyến, nhất là khi bạn định thêm L vào.
Lấy tấm ảnh NGC 1055 này của tôi làm ví dụ: ngay từ đầu tôi đã chọn cách của Ảnh 2. Thực tế, gần như mọi tấm ảnh của tôi (miễn là chụp LRGB bằng camera đơn sắc) đều được kết hợp theo cách của Ảnh 2 để đạt hiệu quả lên màu tốt nhất. Còn nếu dùng máy ảnh màu thì cũng vậy: chỉ cần bạn đã tách riêng kênh L và kênh RGB, L cũng phải sau giai đoạn phi tuyến mới được thêm trở lại. Từ giai đoạn này bạn tiếp tục xử lý phi tuyến để màu đầy đặn và bão hòa hơn, rồi kết hợp thêm mặt nạ để tinh chỉnh.
Ngược lại, nếu rơi vào tình huống của Ảnh 3 hay Ảnh 4 thì cho dù bạn có kéo mạnh độ bão hòa ở trạng thái phi tuyến, màu mong muốn có lẽ vẫn lôi ra được, nhưng sẽ kèm theo một lượng lớn nhiễu màu — mà lại là loại nhiễu khó xử lý, hoặc phải tốn rất nhiều thời gian mới xử lý nổi. Ở đây, ngay cả NXT cũng không giúp được nhiều.
Chúc mọi người xử lý ảnh ngày càng thuận lợi, và trời quang mây tạnh mỗi khi đi chụp.